آداب و رسوم عزاداری مذهبی در روستای مجارشین
چاووش خوانی یا جارچی (آداب زیارت رفتن)
مراسم چاوش خوانی ریشه در آداب وسنن مذهبی مردم آذربایجان دارد . هر گاه کسی از روستا به زیارت اماکن مقدس می رفت ، اقوام و خویشان ، همسایگان و آشنایان جمع شده و او را بدرقه می کردند و فردی خوش صدا پیشاپیش جمعیت حرکت کرده و اشعاری مذهبی را با آواز حزینی می خواند ، این شخص را "چاووش"یا"چوووش"می گفتند.
چاووش در اصل ترکی آذری است که در متون قدیم فارسی به صورت cavus چاوش و cavos چاوش ، به معنی نقیب لشکر، رییس تشریفات و فراشان به کار رفته است و در فرهنگ های مختلف آن را نقیب قافله و پیش آهنگ کاروان نیز معنی کرده اند.ب
ه ظاهر معنی اخیر در آداب و رسوم مردم ایران به تدریج به موردی خاص اطلاق شده و شهرت یافته و آن کسی است که اعلام کننده سفر به عتبات عالیات و دعوتگر مردم برای پیوستن به گروه زایران و نیز همراه و راهنمای آنان در طی چنین سفرها بوده است .
و استاد شهریار این مراسم را اینگونه به تصویر کشیده است:
حیدر بابا قره چمن جاداسی
چووشلارین گلر سسی صداسی
کربلایه گئدنلرین قاداسی
دوشسون بو آج یولسوزلارین گؤزونه
تمدونون اویدوخ یالان سؤزونه
فولکلوری از زیارت آمدن در مجارشین :
زیارتدن گلیرم ( از زیارت می آیم )
بدیر نسانین اریم ( شوهر بدر النساء هستم )
سوقتیم دوشیب دی سویا ( سوغاتم به آب افتاده است )
خجالتیم نن اولیرم (از خجالت می میرم )
عزاداری ایام محرم در روستای مجارشین
عزاداری در ایام محرم برای امام حسین (ع) و یاران باوفایش به صورت باشکوه انجام می گردد. اولین مراسم عزاداری که در روستا برگزار می شود مراسم شاه حسین گویان یا « شاخصی » است و یک هفته مانده به ماه محرم شروع می شود این مراسم در حاشیه رودخانه گنبرچایی برگزار می شود . البته این مراسم چند سالی است که در کناره جاده اصلی مجارشین هم برگزار می شود .
الف) شاخصی
شاخصی مراسم عزاداری است که از دو گروه یا بیشتر تشکیل می شود . یک گروه شاخصی ( شاه حسین ) می گویند و گروه دیگر واخسی ( وای حسین ) می گویند .در این مراسم از طبل های بزرگ و کوچک و سنج و شیپور برای حفظ ریتم آهنگ ابیات و جملات استفاده می شود. گروه های تشکیل دهنده شاخصی از شمشیر چوبی و شاخه های نازک درختان و ... در اجرای مراسم و هنگام گفتن ابیات و جملات مذهبی استفاده می کنند .
از ابیات مذهبی که درمراسم شاخصی توسط اهالی گفته می شود عبارت اند از :
1- هانسی گروهین بله مولاسی وار - شیعه لرین حضرت عباسی وار
2- کرب و بلا چولینده طوفاندی یا محمد - گوندر کفن حسینه عریاندی یا محمد
3- حسینه یئرلر آغلار گویلر آغلار - بتول مرتضی پیغمبر آغلار
4- نئجه قان آغلاماسین داش بوگونلر - گسیلیب یئتمیش ایکی باش بوگونلر
5- ای داد شمر الینن
6- بوگون کرب بلا ویران اولوب دیر - حسین أوز قانینا غلطان اولوب دیر
و ...
مراسم عزادار شاخصی هرروز عصرها اجرا می گردد ودر صبح روز عاشورا قبل از طلوع آفتاب به پایان می رسد . زنان روستا هم عصرها به پشت بام خانه ها آمده ( مخصوصا به پشت بام خانه ای که حسن آقا دام لاری می گویند ) و مراسم شاخصی را از آنجا تماشا می کنند .
ب) دسته عزاداری
یکی دیگر از مراسم عزاداری محرم ، هیئت مذهبی روستا است به این هیئت مذهبی « دسته » می گویند . دسته روستا ازقبل از ماه محرم شروع به کار می کند و هر روز در منزل یک یا چند نفر برگزار شده و پایان مراسم هر روز در یکی از مساجد مجارشین برگزار می شود . این مراسم با سینه زنی ، زنجیر زنی و نوحه خوانی و روضه خوانی همراه است .
پ) شبیه گردانی
یکی دیگر از مراسم های عزاداری روستا ، مراسم شبیه گردانی است و در روزهای تاسوعای حسینی ، عاشورای حسینی ، روز سوم شهادت و همچنین در اربعین حسینی برگزار می شود . استقبال از مراسم شبیه گردانی در بین روستاییان مجارشین بسیار زیاد است به طوری که بیشتر اهالی مهاجرت کرده روستا هم در این روزها برای تماشا و شرکت در مراسم به روستا می آیند .
ت) پخت فطیر
از آداب و رسوم ایام محرم در روستا پخت فطیر یا با گویش محلی « کُوکه » می باشد و توسط زنان و قبل از روز تاسوعا پخته می شود .
ج) آقا خرجی
یکی دیگر از مراسم های ایام محرم در روستای مجارشین دادن احسان در شب تاسوعای حسینی است و در روستای مجارشین به این احسان « آقا خرجی » گفته می شود . آقا خرجی برای تمامی اهالی روستا اعم از زنان و مردان است . ظهر هشتم محرم این احسان بین تمام خانواده ها توزیع می شود بدین صورت که یکی از اعضای خانواده با آوردن قابلمه یا چیز دیگری احسان خود را می برند و در شب تاسوعا هم مراسم احسان با حضور مردان و کودکان روستا و همچنین میهمانان بسیار در مسجد جامع مجارشین برگزار می شود . در این مراسم که به سنت هر ساله برگزار می شود ، آبگوشت احسان داده می شود .
در این شب همچنین اهالی روستای مجارشین کلیه نذورات خود را که در طول یک سال به آقا حضرت ابولفضل (ع ) اهدا نموده اند را به خادمین مساجد تحویل می دهند .
همچنین در شب اربعین نیز مراسم مشابهی برگزار می شود و در ظهر اربعین یکی از اهالی روستا برای تمامی اهالی روستا در مسجد جامع مجارشین احسان می دهد. در روز 28 صفر روز شهادت پیامبر بزرگوار اسلام و شهادت حضرت امام جعفر صادق ( ع ) هم یکی از اهالی روستا ظهر برای تمامی اهالی روستا در مسجد جامع مجارشین احسان می دهد .
میزه رشین كندی دوغو آذربایجان ایالتی نين اوشقایا بولگهسی نين مرکزی بولومو نده اولان گنبر قصبه سی نده يئرلشيب. 1390 اينجي ايلين نوفوس ساييسي اساسيندا بو كندين 1112 نفر اهاليسي وارايميش .